Huliganizmi social fillon aty ku të drejtat bien ndesh me konfliktin social

Mr.Ali Hertica

Dialogu social është shtylla e veprimit sindikal. Për të negociuar, punëtorët kanë nevojë për organizata të lira, të forta, përfaqësuese, demokratike dhe të pavarura. Pluralizmi sindikal ndihmon për të garantuar demokracinë sindikale. Në shumë vende afrikane ky parim ka bërë të mundur çlirimin e punëtorëve nga zgjedha e bashkimit të unitetit të lidhur me partinë e unitetit në pushtet. Megjithatë, ky parim nuk duhet të shërbejë për të justifikuar një fragmentim të tepruar të lëvizjes sindikale. Sot ne vërejmë një përhapje të sindikatave në disa vende afrikane, kryesisht frëngjishtfolëse. Frena të tjera për organizimin e punëtorëve dhe veprimin sindikal përfshijnë ekonominë informale, shkeljen e të drejtave dhe lirive të sindikatave, si dhe përhapjen, kompleksitetin dhe përkeqësimin e konflikteve në kontinent. Pasojat janë të dëmshme për lëvizjen sindikale që del e dobësuar. E gjithë kjo kërcënon efektivitetin, përfaqësimin, besueshmërinë, legjitimitetin dhe aftësinë e sindikatave për të zbatuar një ekuilibër pushteti të favorshëm për negociatat. Sindikatat nuk do të jenë më në gjendje të ndikojnë në politikat sociale dhe ekonomike për të trajtuar dhe përballuar më mirë problemet e punëtorëve.

Kritikat e formave të caktuara të veprimit nga sindikatat lejohen. Dhe është e nevojshme të mendohet nga brenda për këto metoda, në mënyrë që të kenë mbështetjen më të madhe të mundshme në mesin e popullatës. Por të bashkëngjitësh se disa veprime janë të ndaluara ose se një shoqatë mund të ndiqet penalisht, është gërryerje e çimentos së vetë demokracisë.Të gjithë e dinë tashmë se vetëm një hetim mund të përcaktojë se çfarë ka ndodhur saktësisht atje. Ky incident shfrytëzohet në mënyrë të hapur për të çuar përpara një axhendë të fshehur. Si organizatat e punëdhënësve ashtu edhe shumica e partive qeveritare kanë nisur një sulm kundër të drejtës për grevë dhe sindikatave. Në thelb, bëhet fjalë për atë se çfarë greve është ende e ligjshme, për personalitetin juridik dhe financimin e sindikatës. Duke kërcënuar në mënyrë radikale shtyllat thelbësore të një shoqërie demokratike, fushëveprimi i debatit është bërë shumë më i gjerë.

Për fat të mirë, e drejta për grevë nuk është përcaktuar ende nga njëra nga palët në konflikt – punëdhënësi – por rezulton nga traktatet dhe marrëveshjet ndërkombëtare.Me grevë nënkuptojmë: të drejtën për të ndërprerë punën për të rritur presionin mbi negociatat. Demonstrimi është gjithashtu një armë ligjore e dialogut social. Huliganizmi social fillon aty ku të drejtat e aktivistit bien ndesh me të drejtat e të gjithë atyre që nuk janë të përfshirë drejtpërdrejt në konfliktin social.’Për fat të mirë, e drejta për grevë nuk është përcaktuar ende nga njëra nga palët në konflikt – punëdhënësi – por rezulton nga traktatet dhe marrëveshjet ndërkombëtare. E drejta e grevës është i vetmi mjet efektiv që punonjësit kanë për të ushtruar presion ndaj punëdhënësit ose qeverisë që ka fuqinë (ekonomike ose politike). Për shkak se ka dëm ekonomik, ky i fundit mund të detyrohet të bëjë lëshime. Kushdo që e cenon atë parim, nuk flet më për veprim kolektiv, por për lypje kolektive: mund t’i kërkoni punëdhënësit diçka, por ai do të vendosë vetë nëse dëshiron apo jo të japë diçka.Sigurisht që është më mirë nëse njerëzit që duan të punojnë mund të binden të ndalojnë së punuari. Por duke qenë se marrëdhëniet e punës janë marrëdhënie pushteti, edhe punëdhënësi do të përdorë teknika për të thyer grevën

Kur ka dëm ekonomik, shume e thjeshte. Nëse një kompani duhet të ndalojë prodhimin ose shërbimet ose pengohet rëndë. Nëse punonjësit grevistë zëvendësohen nga të tjerë, nuk ka më të drejtë për grevë. Ditët e fundit pamë ilustrimin e përsosur të kësaj. Ka një grevë qe dëshiron ta konsiderojë të shtunën si një ditë normale pune dhe për këtë arsye nuk dëshiron të paguajë një premium shtesë për të. Për të minuar atë grevë dhe për të zëvendësuar grevistët, Bpost përdori punëtorë të përkohshëm, gjë që është qartësisht e paligjshme.Për sa kohë që nuk përdoret dhunë ose frikësim, një post grevë mund të bllokojë me të vërtetë aksesin. Cila është alternativa? A do të vërtetohet se keni të drejtë në gjykatë? Atëherë goditja tashmë është thyer dhe argumenti (i vërtetë) ka humbur. Prandaj, e drejta për grevë për nga natyra e saj kufizon të drejtat e punëdhënësit dhe ndonjëherë edhe të punëtorëve individualë të gatshëm për të punuar.Sigurisht që është më mirë nëse njerëzit që duan të punojnë mund të binden të ndalojnë së punuari. Por duke qenë se marrëdhëniet e punës janë marrëdhënie pushteti, punëdhënësi do të përdorë edhe teknika për të thyer grevën: duke u ofruar punonjësve një kontratë të përhershme ose prime nëse vijnë në punë gjatë grevës, duke thirrur drejtuesit dhe nënkontraktorët, etj. Bilanci është katastrofik për punonjësit dhe shoqërinë. Greva lejohet vetëm për interesa rreptësisht profesionale dhe sapo të fillojë procedura ligjore, veprimi duhet të pezullohet. Vetëm një shifër: nga 80% e punonjësve që mbuloheshin nga kontrata kolektive, kjo ka rënë në 21%, pjesa tjetër duhet të vendosë individualisht dhe të përpiqet të negociojë me punëdhënësin e tyre. Kjo është një nga arsyet pse Mbretëria e Bashkuar është bërë kampione e pabarazisë.